Kiedy kredyt się przedawnia?

Zaktualizowano: 15.01.2021 13:37
Opublikowano: 11.01.2020 08:00
Średnia ocena: 5,73/6 Głosów: 29

Przedawnienie kredytu można więc określić jako utratę uprawnienia do żądania od kredytobiorcy spłaty kredytu z uwagi na upływ czasu. W terminologii prawniczej przedawnieniu ulega roszczenie. W potocznym języku mówi się o przedawnieniu kredytu.

Każdy kredytobiorca zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz postanowieniami umowy zobowiązany jest do spłaty zobowiązania wraz z dodatkowymi kosztami, jakie umowa przewiduje. Dług wobec instytucji finansowej, w której konsument zaciągnął kredyt powinien zostać uregulowany w terminie, jaki określa umowa bądź dołączony do niej harmonogram spłaty kredytu. Niedotrzymanie ostatecznego terminu zwrotu środków finansowych pociąga określone konsekwencje, w tym doliczania odsetek ustawowych. Kredytobiorca w niektórych przypadkach może jednak uniknąć spłaty. Podpowiadamy, kiedy kredyt się przedawnia i zdradzamy, w jaki sposób liczyć termin przedawnienia. 

Czy kredyt ulega przedawnieniu? Co to jest przedawnienie kredytu?

Mimo pozytywnej oceny sytuacji finansowej konsumenta i decyzji o udzieleniu mu kredytu, jego zdolność do uregulowania zobowiązania wobec instytucji finansowej może ulec zachwianiu. Utrata płynności finansowej kredytobiorcy, zwłaszcza jeśli do kredytu nie zostało wykupione ubezpieczenie, może skutkować problemami z terminowym opłaceniem rat. Ze względu na niespłacane przez konsumenta zobowiązanie instytucja finansowa zyskuje uprawnienie do żądania od niego świadczenia, a w tym przypadku spłaty zaciągniętego przez niego kredytu. To uprawnienie w języku prawniczym określane jest mianem roszczenia. O roszczeniach majątkowych traktują przepisy Kodeksu cywilnego. Zgodnie z treścią art. 117 mogą ulec one przedawnieniu. Przedawnienie kredytu można więc określić jako utratę uprawnienia do żądania od kredytobiorcy spłaty kredytu z uwagi na upływ czasu. W terminologii prawniczej przedawnieniu ulega roszczenie. W potocznym języku mówi się o przedawnieniu kredytu. Z punktu widzenia konsumenta przedawnienie kredytu oznacza możliwość uchylenia się od zaspokojenia roszczenia wierzyciela, która zostaje przewidziana po upływie określonego przepisami terminu. 

Terminy w obliczeniu przedawnienia kredytu

Terminy przedawnienia określone są postanowieniami Kodeksu cywilnego w art. 118. Jako że kredytu udziela instytucja finansowa, a zatem przedsiębiorca, a nie osoba fizyczna, to należy przyjąć, że jego przedawnienie następuje wraz z upływem 3 lat od dnia wymagalności. Gdyby pożyczkodawcą była osoba fizyczna, wówczas przedawnienie roszczenia dotyczącego spłaty pożyczki wynosiłoby 6 lat. Kredytobiorców, którzy znaleźli się w sytuacji mogącej wskazywać na przedawnienie kredytu, zastanawiają się zwykle, jak liczyć czas. Żeby ustalić, kiedy kredyt się przedawnia, należy w pierwszej kolejności ustalić termin, od jakiego zaczyna biec przedawnienie owego roszczenia. Wedle postanowień art. 120 Kodeksu cywilnego okazuje się, że początkowy termin przedawnienia przypada na dzień, w którym poszczególna rata kredytu stała się wymagalna. Zgodnie z prawem zatem przedawnienie należy wyliczać oddzielnie dla pojedynczej raty kredytu. 

Przedawnienie po wypowiedzeniu umowy kredytu

W praktyce banki wypowiadają umowę kredytobiorcom, którzy nie regulują długu zgodnie z umową i harmonogramem. Wówczas cała kwota kredytu staje się wymagalna, a terminy ustalone w harmonogramie przestają obowiązywać. Określenie, kiedy w tym przypadku roszczenie instytucji bankowej ulega przedawnieniu, staje się trudniejsze. Raty wymagalne przed momentem wypowiedzenia umowy ulegną przedawnieniu każda oddzielnie po upływie 3 lat od momentu wymagalności. Natomiast pozostałe raty, które przewidziano do spłaty zanim doszło do wypowiedzenia umowy, ulegną przedawnieniu w terminie 3 lat od terminu określonego na spłatę długu po wypowiedzeniu umowy. Tutaj mowa o jednym, wspólnym terminie.

Koniec biegu przedawnienia

Po zmianach przepisów, jakie zostały dokonane w 2018 roku, końcowy termin przedawnienia wypada na ostatni dzień roku kalendarzowego, a zatem na 31 grudnia. Ustawodawca przyjął zasadę podobną jak ta obowiązująca przy przedawnianiu podatków. Przesunięcie końcowego terminu przedawnienia na koniec roku sprawiło, że w niektórych przypadkach kredyt przestawni się niemal po 4 latach. Ta zasada jest istotna, gdyż nawet gdy ustawowy termin przedawnienia, którzy w przypadku kredytu bankowego wynosi 3 lata, upłynie w styczniu, to bieg przedawnienia kończy się dopiero z upływem danego roku kalendarzowego. Należy mieć na uwadze, że terminy te dotyczą długu, który nie został stwierdzony prawomocnym wyrokiem sądu czy też nakazem zapłaty. Taki dług zyska charakter przedawnionego dopiero po upływie 10 lat, a nie po 3 latach.

Przerwanie biegu przedawnienia. Co wydłuży okres przedawnienia?

Mimo jasnych wytycznych dotyczących obliczania kiedy kredyt się przedawnia, wielu kredytobiorców błędnie przyjmuje początkowy termin, licząc przedawnienie od daty wskazanej na umowie jako ostateczny termin zwrotu pieniędzy. Faktycznie sprawa z obliczeniami przedawnienia kredytu komplikuje się dopiero w momencie, gdy bieg terminu przedawnienia zostanie przerwany. Zanim dojdzie do przedawnienia kredytu bank może:

  • skierować sprawę do sądu na drodze pozwu o spłatę kredytu,

  • skierować sprawę do sądu poprzez wystąpienie z wnioskiem o nadanie egzekucyjnej klauzuli wykonalności,

  • skierować sprawę do komornika, aby ten wszczął postępowanie egzekucyjne. 

Kredytodawca może także podjąć inne działania, np. zlecić mediacje z zalegającym ze spłatą kredytobiorcą. Co istotne z punktu widzenia dłużnika, bieg przedawnienia przerywa się uznaniem roszczenia przez osobę, przeciwko której roszczenie przysługuje. Zatem jeśli kredytobiorca odpowie na roszczenie instytucji finansowej i dokona z nią porozumienia, wtedy termin przedawnienia zacznie biec od początku. Wszelkie czynności podejmowane przed sądem lub innym organem zajmującym się rozpoznaniem lub egzekwowaniem roszczenia powodują z automatu przerwanie biegu przedawnienia, gdyż tak stanowi art. 123 Kodeksu cywilnego. Taka czynność jaką jest wysyłka wezwania do zapłaty przez bank do rąk kredytobiorcy nie przerywa biegu przedawnienia. Wystąpienie dłużnika do instytucji finansowej o odroczenie terminu zapłaty zobowiązania to przyznanie się, że zalega on z zapłatą i przerwanie przedawnienia. Podobny skutek będzie miało dokonanie jakiejkolwiek wpłaty na rzecz wierzyciela przez kredytobiorcę. Banki na ogół podejmują próby przekonania dłużnika, aby ten go uznał. Bardzo często też bank jako wierzyciel wszczyna egzekucję komorniczą przeciwko dłużnikowi, aby w ten sposób nie dopuścić do przedawnienia się kredytu. Skierowanie sprawy do windykacji, a potem na drogę sądową kończy się koniecznością zapłaty zobowiązania przed kredytobiorcę, gdyż czynności te wydłużają znacząco pierwotnie przewidziany okres przedawnienia. Nawet gdyby strony umowy kredytowej umówiły się inaczej, to nie będzie to istotne z punktu widzenia prawa, ponieważ termin przedawnienia nie może zostać skrócony czy wydłużony. Trzeba mieć świadomość, że bieg przedawnienia może zostać przerwany wiele razy. 

Przedawnienie kredytu hipotecznego

Kredyt bankowy zabezpieczony nieruchomością to szczególny rodzaj kredytu. Charakteryzuje się nieco innymi zasadami, także w kwestii przedawnienia. Taki rodzaj kredytu wiąże się z mniejszym ryzykiem dla banku. Ostatecznie gdy kredytobiorca nie spłaca go w terminach określonych harmonogramem, dochodzi do licytacji nieruchomości, a w ten sposób bank odzyskuje część długu. Przedawnieniu przy kredytach hipotecznych podlegają jedynie odsetki. Kredyt hipoteczny nie ulega w pełni przedawnieniu. 

Co może zrobić kredytobiorca wobec przedawnionego roszczenia?

Kredytobiorca jako dłużnik, wobec którego roszczenie uległo przedawnieniu, ma prawo do podniesienia zarzutu przedawnienia na drodze sądowej. Należy tego dokonać osobiście. Przedawnienie kredytu nie jest tożsame z automatycznym jego umorzeniem. Do przedawnienia kredytu bankowego nie dochodzi z urzędu, a wyłącznie na wniosek dłużnika. Faktycznie bank po upływie terminu przedawnienia nie może domagać się zapłaty roszczenia, jednak to sąd musi zbadać, czy do przedawnienia w ogóle doszło. Samo poinformowanie wierzyciela (banku) o przedawnionym kredycie nie wystarczy. Do 9 lipca 2018 roku dłużnik mógł samodzielnie podnieść zarzut konkretnego przedawnienia. Od tego czasu sądy samodzielnie oceniają czy konkretny kredyt jest przedawniony.

Przedawnienie kredytu oznacza, że wierzyciel chcący odzyskać na drodze sądowej pieniądze od dłużnika, jest skazany na przegranie sprawy. Po upływie terminu przedawnienia nie może on już domagać się zapłaty roszczenia przysługującego przeciwko kredytobiorcy (konsumentowi). Zdarzają się sytuacje, w których firma windykacyjna próbuje odzyskać dług, mimo że został on faktycznie przedawniony. W walce z takimi podmiotami pomocą służy rzecznik konsumentów. Konsument powinien domagać się dokumentów, które potwierdzą przyczyny windykacji. Instytucje bankowe często korzystają z braku świadomości konsumentów i domagają się zapłaty przedawnionego kredytu. Warto szerzyć świadomość kredytobiorców. Żeby sprawdzić, czy kredyt został przedawniony, najlepiej zgłosić się do prawnika z kompletem dokumentów dotyczących danego zobowiązania. 

Czy kiedy kredyt się przedawnia znika zły wpis w BIK-u i BIG-ach?

Zasada ogólna głosi, że długi się przedawniają, ale nie znikają. Tak też jest z informacjami, jakie trafiają do rejestru dłużników. Finalnie po postępowaniu sądowym i stwierdzeniu przedawnienia roszczenia dłużnik nie ma obowiązku zwrotu pożyczonych pieniędzy ani dodatkowych kosztów, bank nie ma już szans na dochodzenie długu przed instytucją sądownictwa. Należy jednak pamiętać, że dane do BIK trafiają już po powstaniu zobowiązania, czyli po zaciągnięciu kredytu i są tam przechowywane bez względu na to, czy kredyt jest spłacany terminowo, czy też z opóźnieniami. Dane o niespłaconym kredycie mogą widnieć w BIK bez zgody kredytobiorcy przez 5 lat. Uznanie kredytu za przedawniony nie oznacza, że w BIK przestaje on istnieć. Nie zostaje on w żaden sposób anulowany, wobec czego wciąż pozostaje długiem i wierzyciel ma pełne prawo do tego, aby informować o nim inne podmioty, które są zainteresowane historią kredytową danego konsumenta. Żeby pozbyć się negatywnego wpisy w BIK-u lub w BIG-u konsument może

  • zawrzeć ugodę z wierzycielem, na mocy której dokona on zawieszenia negatywnego wpisu,

  • dokonać spłaty zadłużenia, przez co wymusi na wierzycielu trwałe usunięcie wpisu w bazie dłużników. 

Uniknięcie spłaty kredytu przez dłużnika nie oznacza, że nie poniesie on żadnych innych konsekwencji. W efekcie negatywnego wpisu w rejestrze dłużników nie otrzyma on następnego kredytu. Może napotkać problemy z dostawcami mediów. Przedawniony kredyt negatywnie wpływa na zdolność kredytową i wiarygodność finansową konsumenta.

Komentarze

Twój adres e-mail nie będzie widoczny na stronie. Gdy ktoś odpowie na Twój komentarz otrzymasz mailowe powiadomienie. Wypełnienie tego pola jest opcjonalne

Powiązane artykuły

Oprocentowanie nominalne - jak obliczyć i jak wpływa na koszt kredytu?
Poradniki 21.07.2021

Oprocentowanie nominalne - jak obliczyć i jak wpływa na koszt kredytu?

Czym jest oprocentowanie nominalne i jak się ma do całkowitego kosztu kredytu czy pożyczki? Wartość ta ma duże znaczenie dla wysokości rat i kwoty do zapłaty, ale to tylko jeden z parametrów potrzebnych do oceny opłacalności oferty.

Zobacz więcej
Raty malejące czy równe - co wybrać decydując się na kredyt?
Poradniki 20.07.2021

Raty malejące czy równe - co wybrać decydując się na kredyt?

Raty malejące to jeden z dwóch typów spłaty kredytu. W ich przypadku w pierwszej kolejności spłacana jest część kapitałowa, co przekłada się na korzystniejsze rozliczenie całościowego zobowiązania. Otrzymanie zgody na raty malejące z banku wymaga jednak stosunkowo wysokiej zdolności kredytowej. Jakie wady i zalety ma taki typ naliczania rat? Czy są bardziej opłacalne od raty stałej? Odpowiadamy na to oraz inne pytania dotyczące malejących rat kredytowych!

Zobacz więcej
Nowy Polski Ład - jakie zmiany wprowadza? Kiedy zacznie obowiązywać?
Poradniki 19.07.2021

Nowy Polski Ład - jakie zmiany wprowadza? Kiedy zacznie obowiązywać?

Nowy Polski Ład to program zaproponowany przez PIS, który ma zmienić oblicze krajowej gospodarki. Choć dopiero jest w fazie zapowiedzi, to już wywołał niemałe poruszenie. Jakie zmiany ma wprowadzić? Poznaj założenia Nowego Polskiego Ładu. Wyższa kwota wolna od podatku, kredyty hipoteczne bez wkładu własnego. Co jeszcze przygotował PIS w ramach Nowego Ładu? Sprawdzamy!

Zobacz więcej
Spłata karty kredytowej – sprawdź, jak spłacić zadłużenie na karcie kredytowej
Poradniki 15.07.2021

Spłata karty kredytowej – sprawdź, jak spłacić zadłużenie na karcie kredytowej

Spłata karty kredytowej jest dla Ciebie zbyt skomplikowana? Nie jesteś w tym osamotniony – wiele osób gubi się w terminach i nie wie, kiedy i w jakiej kwocie uregulować zadłużenie, by bank nie naliczył odsetek lub co gorsza, nie zablokował dostępu do środków. Przeczytaj zatem nasz tekst i dowiedz się, jak spłacać kartę kredytową, by korzystanie z niej było opłacalne.

Zobacz więcej
Czyszczenie BIK – jak wygląda i czy jest możliwe? Sprawdź!
Poradniki 13.07.2021

Czyszczenie BIK – jak wygląda i czy jest możliwe? Sprawdź!

Bank, zanim udzieli kredytu lub przyzna limit na karcie kredytowej, sprawdza wiarygodność wnioskującego o dany produkt klienta, prześwietlając go w Biurze Informacji Kredytowej (BIK). Znalezione tam negatywne wpisy mogą przesądzić o odrzuceniu wniosku o finansowanie. Nic dziwnego zatem, że osoby posiadające negatywną historię kredytową często zastanawiają się, jak wyczyścić BIK i czy w ogóle da się to zrobić. Czyszczenie BIK – co warto na ten temat wiedzieć?

Zobacz więcej
Internetowy kantor - jak korzystać z kantora online i czy to się opłaca?
Poradniki 01.07.2021

Internetowy kantor - jak korzystać z kantora online i czy to się opłaca?

Internetowy kantor oferuje szybką i skuteczną wymianę wybranych walut po korzystnych kursach, przez 24 godziny na dobę i 7 dni w tygodniu. Jeśli klient potrzebuje dokonać wymiany, kantor internetowy jest jedną z pierwszych opcji, jakie może rozważyć. Za jego pośrednictwem pieniądze przesyłane są na wskazane konto walutowe niezwłocznie, dlatego szybko można się nimi cieszyć i wydawać zgodnie z potrzebami.

Zobacz więcej
Ta witryna wykorzystuje pliki cookies i inne podobne technologie, aby świadczyć dopasowane i bezpieczne usług, personalizować reklamy, udostępniać funkcje mediów społecznościowych oraz analizować ruchu w Internecie. Klikając "Akceptuję", zgadzasz się na użycie technologii automatycznego śledzenia i zbierania danych zarówno przez Totalmoney.pl, Wirtualną Polskę, Google, Facebook jak i innych naszych partnerów, o których dowiesz się więcej w Polityce Prywatności
Twoje dane osobowe takie jak adres IP, identyfikatory urządzeń i identyfikatory plików cookies będą przetwarzane przez Wirtualną Polskę bez konieczności uprzedniego wyrażenia przez Ciebie zgody. Wirtualna Polska przetwarza je w oparciu o uzasadniony interes na potrzeby badań rynkowych, w celu uzyskania informacji na temat odbiorców odwiedzających naszą witrynę i oglądających reklamy, oraz opracowywania i ulepszania produktów.
Twoje dane osobowe będą ponadto przetwarzane przez Wirtualną Polskę, Google'a i Facebooka na potrzeby wyboru podstawowych i spersonalizowanych reklam, tworzenia profilu spersonalizowanych reklam, czy też pomiaru wydajności reklam, na podstawie Twojej dobrowolnej zgody, którą możesz w dowolnym momencie wycofać: w przypadku Wirtualnej Polski tutaj; Google'a- tutaj; Facebooka - tutaj.
Szczegółowe informacje na temat przetwarzania Twoich danych przez Wirtualną Polskę znajdziesz w Polityce Prywatności. Informacje o wykorzystywaniu danych przez Google'a znajdziesz tutaj, a przez Facebooka znajdziesz - tutaj